ദ്വാദശി നാളിന്റെ മഹത്വവും പ്രാധാന്യവും മനസിലാക്കാം

സർവ്വ വ്രതങ്ങളുടെയും രാജാവായ  ഏകാദശി വ്രതം പൂർണ്ണമാകുന്നത് ദ്വാദശി നാളിലെ ആചാരങ്ങളിലൂടെയാണ്. ഒരു ചാന്ദ്രമാസത്തിലെ പന്ത്രണ്ടാമത്തെ തിഥിയായ ദ്വാദശി, ഭഗവാൻ മഹാവിഷ്ണുവിനും തുളസിദേവിക്കും സമർപ്പിച്ചിട്ടുള്ള അതീവ പുണ്യദിനമാണ്. ഭൗതികവും ആത്മീയവുമായ ഉന്നതിക്കും, ഐശ്വര്യത്തിനും, മോക്ഷപ്രാപ്തിക്കുമായി ഭക്തർ അനുഷ്ഠിക്കുന്ന ദ്വാദശി ദിനത്തിലെ ആചാരങ്ങളെക്കുറിച്ചും, പാരണ വിടുന്നതിന്റെ (വ്രതം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിന്റെ) ചിട്ടകളെക്കുറിച്ചും നിങ്ങൾ അറിയാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന എല്ലാ വിവരങ്ങളും വിശദമായി താഴെ നൽകുന്നു.

എന്താണ് ദ്വാദശി? പ്രാധാന്യവും ദേവതകളും

ഹിന്ദു പഞ്ചാംഗമനുസരിച്ച് വെളുത്ത പക്ഷത്തിലും (ശുക്ല പക്ഷം) കറുത്ത പക്ഷത്തിലും (കൃഷ്ണ പക്ഷം) പതിനൊന്നാമത്തെ തിഥിയായ ഏകാദശിക്ക് ശേഷം വരുന്ന തിഥിയാണ് ദ്വാദശി. ഏകാദശി വ്രതം നോൽക്കുന്ന ഭക്തരെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ദ്വാദശി തിഥിക്ക് സവിശേഷമായ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. വ്രതഫലം പൂർണ്ണമായി ലഭിക്കുന്നത് ദ്വാദശി നാളിലെ ആചാരങ്ങൾ കൃത്യമായി പാലിക്കുമ്പോഴാണ്.

ദ്വാദശിയുടെ പ്രധാന അധിദേവത ഭഗവാൻ മഹാവിഷ്ണുവാണ്. ഇതിനുപുറമെ മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ അവതാരങ്ങളായ വാമനമൂർത്തി, ശ്രീകൃഷ്ണൻ എന്നിവർക്കും, ലക്ഷ്മീദേവിയുടെ സ്വരൂപമായി കണക്കാക്കുന്ന തുളസി ദേവിക്കും ഈ ദിനത്തിൽ സവിശേഷ പ്രാധാന്യവും പൂജകളും ഉണ്ട്.

ദ്വാദശി തിഥിയുടെ അതിവിശേഷ പ്രാധാന്യങ്ങൾ

• വ്രത പൂർത്തീകരണം (പാരണ): ദശമി നാളിൽ തുടങ്ങി ഏകാദശിയിൽ പൂർണ്ണ ഉപവാസമായി നോറ്റ വ്രതം അവസാനിപ്പിക്കുന്നത് ദ്വാദശി നാളിലാണ്. കൃത്യസമയത്ത് പാരണ വിട്ടില്ലെങ്കിൽ വ്രതഫലം ലഭിക്കില്ല എന്നാണ് ശാസ്ത്രം.
• അന്നദാന പുണ്യം: ദ്വാദശി നാളിലെ അന്നദാനം അശ്വമേധ യാഗം നടത്തുന്നതിന് തുല്യമായ ഫലം നൽകുന്നു എന്നാണ് വിശ്വാസം. അർഹരായവർക്ക് ഭക്ഷണവും വസ്ത്രവും നൽകുന്നത് ഭഗവാൻ നേരിട്ട് സ്വീകരിക്കുന്നതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു.
• തുളസി പൂജ: ദ്വാദശി നാൾ തുളസി പൂജയ്ക്കും തുളസി പ്രദക്ഷിണത്തിനും അത്യുത്തമമാണ്. ഇത് സർവ്വ പാപങ്ങളെയും ദോഷങ്ങളെയും നശിപ്പിച്ച് കുടുംബത്തിൽ ഐശ്വര്യം നിറയ്ക്കുന്നു.

പ്രധാന ദ്വാദശി ആഘോഷങ്ങളും വിശേഷ ദിവസങ്ങളും

എല്ലാ ദ്വാദശികളും പുണ്യകരമാണെങ്കിലും വർഷത്തിൽ വരുന്ന ചില പ്രത്യേക ദ്വാദശികൾ അതിവിശേഷ ആഘോഷങ്ങളായി കൊണ്ടാടാറുണ്ട്:

• ക്ഷീരാബ്ധി ദ്വാദശി (തുളസി പൂജ): കാർത്തിക മാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷ ദ്വാദശി നാളിലാണ് ഇത് വരുന്നത്. ദേവാസുരന്മാർ പാലാഴി കടഞ്ഞപ്പോൾ ലക്ഷ്മീദേവിയും അമൃതും ഉയർന്നുവന്ന ദിനമാണിത്.
• വാമന ദ്വാദശി: ചിങ്ങമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷ ദ്വാദശി തിഥിയും തിരുവോണ നക്ഷത്രവും ചേർന്നുവരുന്ന സുദിനത്തിലാണ് ഭഗവാൻ വാമനാവതാരമെടുത്തത്. അതിനാൽ ഈ ദിവസം വാമനമൂർത്തിയെ വിശേഷമായി ആരാധിക്കുന്നു.
• ഗോവത്സ ദ്വാദശി: ദീപാവലിക്ക് മുന്നോടിയായി വരുന്ന ഈ ദ്വാദശി ദിനത്തിൽ ഗോമാതാവിനെയും കിടാങ്ങളെയും പൂജിക്കുകയും ഭക്ഷണം നൽകുകയും ചെയ്യുന്ന ആചാരമുണ്ട്.

ദ്വാദശി ആചാരങ്ങളും വ്രതം അവസാനിപ്പിക്കലും (പാരണ വിടൽ)

1. അതിരാവിലെയുള്ള ക്ഷേത്ര ദർശനം: ദ്വാദശി നാളിൽ അതിരാവിലെ ഉണർന്ന് കുളിച്ച് ശരീര ശുദ്ധി വരുത്തുക . തുടർന്ന്  മഹാവിഷ്ണു ക്ഷേത്രത്തിലോ ശ്രീകൃഷ്ണ ക്ഷേത്രത്തിലോ ദർശനം നടത്തുക. നിർമ്മാല്യ ദർശനവും തുളസിമാല സമർപ്പണവും വളരെ നല്ലതാണ്.

2. തുളസി പൂജയും പ്രദക്ഷിണവും: വീടുകളിലെ തുളസിത്തറ വൃത്തിയാക്കി വിളക്ക് കൊളുത്തുക. തുളസി സ്തോത്രങ്ങൾ ജപിച്ച് മൂന്ന് തവണ ഭക്തിയോടെ പ്രദക്ഷിണം വെക്കുന്നത് ദോഷങ്ങൾ അകറ്റാൻ സഹായിക്കും.

3. പാരണ വിടൽ (വ്രതം അവസാനിപ്പിക്കൽ): ഏകാദശി വ്രതം അവസാനിപ്പിക്കുന്ന ചടങ്ങാണിത്. ഹരിവാസര സമയം  കഴിഞ്ഞ ശേഷം, എന്നാൽ ദ്വാദശി തിഥി അവസാനിക്കുന്നതിന് മുൻപായി പാരണ വിടണം. ആദ്യം തുളസി തീർത്ഥം സേവിച്ച ശേഷമാണ് ഭക്ഷണം കഴിക്കേണ്ടത്.

ദ്വാദശി പാരണ ഭക്ഷണ ക്രമീകരണം

പാരണ വിടുമ്പോൾ കഴിക്കുന്ന ഭക്ഷണത്തിന് ആത്മീയവും ആരോഗ്യപരവുമായ ശാസ്ത്രീയ വശങ്ങളുണ്ട്.

പ്രധാന പ്രാർത്ഥനകളും മന്ത്രങ്ങളും

ദ്വാദശി ദിനത്തിൽ പാരണ വിടുന്നതിന് മുൻപും പിൻപും ഈ മന്ത്രങ്ങൾ ഭക്തിയോടെ ജപിക്കുന്നത് ഇരട്ടി ഫലം നൽകും:

• അഷ്ടാക്ഷരി മന്ത്രം: “ഓം നമോ നാരായണായ”
• ദ്വാദശാക്ഷരി മന്ത്രം: “ഓം നമോ ഭഗവതേ വാസുദേവായ”
• തുളസി സ്തോത്രം: “യന്മൂലേ സർവ്വ തീർത്ഥാനി യന്മധ്യേ സർവ്വ ദേവതാ യദഗ്രേ സർവ്വ വേദാശ്ച തുളസീം താം നമാമ്യഹം”
• ഈ ദിവസം വിഷ്ണു സഹസ്രനാമം, നാരായണീയം, ഭാഗവതം എന്നിവ പാരായണം ചെയ്യുന്നത് അത്യന്തം വിശേഷമാണ്.

പതിവ് ചോദ്യങ്ങൾ (FAQ)

തികഞ്ഞ ഈശ്വരവിശ്വാസത്തോടെ ഈ ദിനം ആചരിക്കുന്നത് ജീവിതത്തിൽ സർവ്വവിധ ഐശ്വര്യങ്ങളും സമാധാനവും പ്രദാനം ചെയ്യും.

കൂടുതൽ സനാതന ധർമ്മ – ഹൈന്ദവ ആത്മീയ അറിവുകൾക്കായി ക്ഷേത്രവീഥി സ്ഥിരമായി സന്ദർശിക്കുക.