1
1
ഹിന്ദു വിശ്വാസപ്രകാരം വ്രതങ്ങളിൽ വെച്ച് ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠമായ വ്രതമാണ് ഏകാദശി വ്രതം. ‘വ്രതങ്ങളുടെ രാജാവ്‘ എന്നാണ് ഏകാദശി അറിയപ്പെടുന്നത്. ഭൗതികവും ആത്മീയവുമായ ഉന്നതിക്ക് വേണ്ടി അനുഷ്ഠിക്കുന്ന ഈ വിശുദ്ധ വ്രതത്തെക്കുറിച്ച് നിങ്ങൾ അറിയാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന എല്ലാ വിവരങ്ങളും വിശദമായി താഴെ നൽകുന്നു.
ചന്ദ്രന്റെ വൃദ്ധിക്ഷയങ്ങൾക്കനുസരിച്ച് ഒരു ചാന്ദ്രമാസത്തിൽ രണ്ട് ഏകാദശികളാണ് വരുന്നത്. വെളുത്ത പക്ഷത്തിലെ (ശുക്ല പക്ഷം) പതിനൊന്നാം തിഥിയും കറുത്ത പക്ഷത്തിലെ (കൃഷ്ണ പക്ഷം) പതിനൊന്നാം തിഥിയുമാണ് ഏകാദശി. ഈ ദിവസങ്ങളിൽ അന്നപാനീയങ്ങൾ പൂർണ്ണമായോ ഭാഗികമായോ ഉപേക്ഷിച്ച് ഭഗവാൻ മഹാവിഷ്ണുവിനെ ഭജിക്കുന്നതാണ് ഏകാദശി വ്രതം.
ഏകാദശി വ്രതത്തിന്റെ പ്രധാന ആരാധനാമൂർത്തി ഭഗവാൻ മഹാവിഷ്ണുവാണ്. മഹാവിഷ്ണുവിന്റെ അവതാരങ്ങളായ ശ്രീകൃഷ്ണൻ, ശ്രീരാമൻ എന്നിവരെ ഭജിക്കുന്നതും ഈ ദിവസം അത്യുത്തമമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.
1. ദശമി ദിവസം (വ്രതാരംഭം): ഏകാദശിയുടെ തലേദിവസമായ ദശമി നാളിൽ ഒരിക്കലൂണ് (ഒരു നേരം മാത്രം അരിയാഹാരം കഴിക്കുക) മാത്രമേ പാടുള്ളൂ. വൈകുന്നേരം സൂര്യാസ്തമയത്തിന് ശേഷം അരിയാഹാരം കഴിക്കാൻ പാടില്ല. ലഘുവായ പലഹാരങ്ങൾ കഴിക്കാം. പൂർണ്ണ ബ്രഹ്മചര്യം പാലിക്കണം.
2. ഏകാദശി ദിവസം (വ്രത ദിനം): അതിരാവിലെ എഴുന്നേറ്റ് കുളിച്ച് ശുദ്ധിയായി നിലവിളക്ക് കൊളുത്തി നാമജപം തുടങ്ങുക. സാധ്യമായവർ പൂർണ്ണമായി ഉപവസിക്കുക (ജലം പോലും ഒഴിവാക്കിയുള്ള നിർജ്ജല വ്രതം). പൂർണ്ണ ഉപവാസം സാധിക്കാത്തവർക്ക് പഴങ്ങൾ, പാൽ, ഇളനീർ എന്നിവ കഴിച്ച് വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കാം. പകൽ ഉറക്കം പൂർണ്ണമായും ഒഴിവാക്കണം.
3. ദ്വാദശി ദിവസം (വ്രത സമാപനം / പാരണ വിടൽ): ഏകാദശിയുടെ പിറ്റേദിവസമായ ദ്വാദശി നാളിൽ രാവിലെ തുളസി തീർത്ഥമോ ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നുള്ള തീർത്ഥമോ സേവിച്ച് വ്രതം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിനെ ‘പാരണ വിടുക’ എന്ന് പറയുന്നു. ഹരിവാസര സമയം കഴിഞ്ഞതിന് ശേഷം മാത്രമേ പാരണ വിടാൻ പാടുള്ളൂ.
| ഏകാദശിക്ക് ഒഴിവാക്കേണ്ട ഭക്ഷണങ്ങൾ | ഏകാദശിക്ക് കഴിക്കാവുന്നവ ഭക്ഷണങ്ങൾ |
|---|---|
| അരിഭക്ഷണം, ഗോതമ്പ്, പയർ വർഗ്ഗങ്ങൾ | പഴങ്ങൾ, ഇളനീർ, പാൽ, തൈര് |
| ഉള്ളി, വെളുത്തുള്ളി, മസാലകൾ | ഉണക്കമുന്തിരി, ഈന്തപ്പഴം, ബദാം |
| മാംസാഹാരം, മത്സ്യം, മുട്ട, ലഹരി പദാർത്ഥങ്ങൾ | കിഴങ്ങ് വർഗ്ഗങ്ങൾ (പുഴുങ്ങിയത്) |
ഏകാദശി ദിനത്തിൽ ശുദ്ധിയോടെ ഇരുന്ന് കഴിയുന്നത്ര തവണ താഴെ പറയുന്ന മന്ത്രങ്ങൾ ജപിക്കുന്നത് ഇരട്ടി ഫലം നൽകും:
ആരോഗ്യമുള്ളവർക്ക് വെള്ളം പോലും കുടിക്കാതെ ‘നിർജ്ജല വ്രതം’ അനുഷ്ഠിക്കുന്നതാണ് ഏറ്റവും ഉത്തമം. എന്നാൽ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങളുള്ളവർക്കും പ്രായമായവർക്കും വെള്ളം കുടിക്കുന്നതിലോ ലഘുവായി ഫലാഹാരം കഴിക്കുന്നതിലോ തെറ്റില്ല.
തീർച്ചയായും എടുക്കാം. ശാരീരികമായ ബുദ്ധിമുട്ടുകൾ ഇല്ലെങ്കിൽ ഉപവാസം അനുഷ്ഠിക്കാവുന്നതാണ്. എന്നാൽ ക്ഷേത്ര ദർശനം, പൂജാമുറിയിലെ നേരിട്ടുള്ള പൂജകൾ എന്നിവ പരാമരാഗത ആചാരമായി ഒഴിവാക്കിവരുന്നു. പകരം മനസ്സിൽ നാമജപം നടത്താം.
പുരാണ വിശ്വാസപ്രകാരം പാപപുരുഷൻ ഏകാദശി നാളിൽ അരിയാഹാരത്തിലാണ് വസിക്കുന്നത്. അതിനാൽ അന്ന് അരിയാഹാരം കഴിക്കുന്നത് പാപമായി കരുതപ്പെടുന്നു. ശാസ്ത്രീയമായി ഇത് ദഹനവ്യവസ്ഥയ്ക്ക് പൂർണ്ണ വിശ്രമം നൽകാൻ സഹായിക്കുന്നു.
ഏകാദശി തിഥിയുടെ അവസാനത്തെ കാൽഭാഗവും ദ്വാദശി തിഥിയുടെ ആദ്യത്തെ കാൽഭാഗവും ചേരുന്ന സമയമാണ് ഹരിവാസരം. ഈ സമയം പൂർണ്ണമായും മഹാവിഷ്ണുവിനെ സ്മരിക്കാനുള്ളതാണ്. ഈ സമയത്ത് ഭക്ഷണം കഴിക്കാനോ ഉറങ്ങാനോ പാടില്ല. വ്രതം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതും (പാരണ) ഹരിവാസരം കഴിഞ്ഞ ശേഷമായിരിക്കണം.
ഏകാദശി വ്രതം എന്നത് കേവലം ഒരു ഉപവാസം മാത്രമല്ല, അത് ശരീരത്തെയും മനസ്സിനെയും ഒരുപോലെ ശുദ്ധീകരിച്ച് ഭഗവാനിലേക്ക് എത്തിക്കുന്ന പുണ്യകർമ്മമാണ്. ദൃഢനിശ്ചയത്തോടെയും പൂർണ്ണ ഭക്തിയോടെയും ഏകാദശി വ്രതം അനുഷ്ഠിക്കുന്നത് കുടുംബത്തിൽ ഐശ്വര്യവും സമാധാനവും കൊണ്ടുവരുമെന്ന് നമുക്ക് കാണിച്ചുതന്ന ഉറപ്പാണ്!.
കൂടുതൽ സനാതന ധർമ്മ – ഹൈന്ദവ ആത്മീയ അറിവുകൾക്കായി ക്ഷേത്രവീഥി സ്ഥിരമായി സന്ദർശിക്കുക.